<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://www.ecured.cu/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=F%C3%ADdula</id>
	<title>Fídula - Historial de revisiones</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.ecured.cu/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=F%C3%ADdula"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-16T23:06:25Z</updated>
	<subtitle>Historial de revisiones para esta página en el wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.31.16</generator>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3767940&amp;oldid=prev</id>
		<title>Migueljc en 01:01 27 sep 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3767940&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-09-27T01:01:42Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 01:01 27 sep 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l17&quot; &gt;Línea 17:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 17:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La '''Fídula''' o '''viola de arco''' es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical perteneciente a la familia de los [[cordófono]] de cuerda frotada con arco, tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; el siglo [[IX]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La '''Fídula''' o '''viola de arco''' es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical perteneciente a la familia de los [[cordófono]] de cuerda frotada con arco, tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; el siglo [[IX]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;giga&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;, [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; giga, [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Nombre ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Nombre ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula, se encuentran&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; en antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy y&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés. Hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivó en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula, se encuentran&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; en antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy y&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés. Hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivó en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Migueljc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3767939&amp;oldid=prev</id>
		<title>Migueljc en 01:01 27 sep 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3767939&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-09-27T01:01:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 01:01 27 sep 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Objeto&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Ficha de instrumento musical&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre=Viola de arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;= Fídula&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen= Viola_de_arco11.png &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|nombres&lt;/ins&gt;= Viola de arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;descripcion&lt;/del&gt;= Instrumento &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;musical &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Cordófono&amp;#160; &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; cuerda &lt;/del&gt;frotada &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;con &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen=Viola_de_arco11.png &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;descripción&lt;/ins&gt;= Instrumento musical de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;cuerdas &lt;/ins&gt;frotada con arco&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|clasificación= [[Instrumento de cuerda]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|clasificación2= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|tesitura= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|relacionado= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|inventor= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|desarrollado= Siglo [[IX]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|músicos= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|fabricantes= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|artículos= &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Viola &lt;/del&gt;de arco &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;o Fídula.&lt;/del&gt;''' &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Es &lt;/del&gt; un instrumento&amp;#160; musical &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Cordófono&amp;#160; &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;cuerda frotada &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;con &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; [[&lt;/del&gt;arco&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&amp;#160; que&amp;#160; &lt;/del&gt;tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Siglo &lt;/del&gt;[[IX]]&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;,&amp;#160; era &lt;/del&gt; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;La &lt;/ins&gt;'''&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Fídula''' o '''viola &lt;/ins&gt;de arco''' &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;es &lt;/ins&gt; un instrumento&amp;#160; musical &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;perteneciente a la familia de los [[cordófono]] &lt;/ins&gt;de cuerda frotada con arco&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;el siglo &lt;/ins&gt;[[IX]]&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Termino &lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;encuentra &lt;/del&gt; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/del&gt;antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; pero hay &lt;/del&gt;autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;derivo &lt;/del&gt;en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Era &lt;/ins&gt; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Nombre &lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula, se &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;encuentran &lt;/ins&gt; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;en &lt;/ins&gt;antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;y &lt;/ins&gt; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;. Hay &lt;/ins&gt;autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;derivó &lt;/ins&gt;en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Historia&amp;#160; ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Historia&amp;#160; ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Deriva probablemente de la lira bizantina. En [[España]] hay indicios de la existencia de este instrumento desde el &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglo&lt;/del&gt;[[ X]] , y en [[Europa]] aparece en representaciones iconográficas en los &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglos &lt;/del&gt;[[XII]] y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;XIII&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;.&amp;#160; A partir del año 1300 comienza su declive, aunque siguió empleándose&amp;#160; hasta el&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglo &lt;/del&gt;[[XVI]] , sobre todo en las&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;islas &lt;/del&gt;británicas , donde había llegado hacia [[1200]]. En la&amp;#160; Italia del Renacimiento se desarrolló a partir de la lira bizantina o viola de arco la&amp;#160; lira da braccio (lira — en el sentido de la bizantina — de brazo) y la&amp;#160; viola da braccio , que eran apoyadas para ser tañidas en el&amp;#160; hombro o en el pecho, que se oponían a la&amp;#160; lira o [[ viola da gamba]]. La lira de [[brazo]] tenía, habitualmente, cinco cuerdas y dos bordones&amp;#160; laterales afinados en re, re1/sol sol1 , re1, la1 y mi2 según&amp;#160; Giovanni María Lanfranco (Scintille di música , Brescia, [[1533]]) y en re, re1/sol, sol1, re1, la 1, re2 según Praetorius [[1619]]&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;. &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Deriva probablemente de la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;lira bizantina&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;. En [[España]] hay indicios de la existencia de este instrumento desde el [[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglo &lt;/ins&gt;X]] , y en [[Europa]] aparece en representaciones iconográficas en los [[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglos &lt;/ins&gt;XII]] y XIII.&amp;#160; A partir del año &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;1300&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;comienza su declive, aunque siguió empleándose&amp;#160; hasta el&amp;#160; [[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siglo &lt;/ins&gt;XVI]] , sobre todo en las&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[Islas &lt;/ins&gt;británicas&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;, donde había llegado hacia [[1200]]. En la&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Italia&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;del &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Renacimiento&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;se desarrolló a partir de la lira bizantina o viola de arco la&amp;#160; lira da braccio (lira — en el sentido de la bizantina — de brazo) y la&amp;#160; viola da braccio , que eran apoyadas para ser tañidas en el&amp;#160; hombro o en el pecho, que se oponían a la&amp;#160; lira o [[ viola da gamba]]. La lira de [[brazo]] tenía, habitualmente, cinco cuerdas y dos bordones&amp;#160; laterales afinados en re, re1/sol sol1 , re1, la1 y mi2 según&amp;#160; Giovanni María Lanfranco (Scintille di música , Brescia, [[1533]]) y en re, re1/sol, sol1, re1, la 1, re2 según Praetorius [[1619]]. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Entre sus intérpretes más conocidos estaban Francesco y Alfonso di Viola, y [[Leonardo da Vinci]] , quien, según Vasari, fabricaba su propio instrumento que incluía innovaciones técnicas. De la misma familia era la lira da gamba o&amp;#160; lirone, más grande y que podía tener&amp;#160; hasta catorce cuerdas y dos bordones laterales. Se utilizó hasta el siglo&amp;#160; [[XVII]] en [[Venecia]], [[Florencia]] y [[Roma]] y en esta última ciudad formó parte de la instrumentación oratorios como el de [[Santa Caterina]] de&amp;#160; Luigi Rossi Con viola da braccio&amp;#160; se denominaba a otra derivación muy similar al actual violín de la fídula o viola de arco medieval que constaba de cuatro cuerdas, podía tener trastes y no presentaba los bordones laterales; era&amp;#160; un instrumento, como la viola de arco medieval, adecuado para fiestas o bailes. El término viola da braccio o&amp;#160; da brazzo se usó en Italia para aludir a&amp;#160; los instrumentos de cuerda frotada que se tañían apoyándose en el&amp;#160; hombro, por oposición a la familia de la viola a gamba, que se sostenía&amp;#160; para su ejecución sobre las piernas; estos instrumentos condujeron a la&amp;#160; viola de gamba y al&amp;#160; violín&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;En &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Corona de Aragón apareció desde &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;segunda mitad del &lt;/del&gt; siglo [[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;XV&lt;/del&gt;]] &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;una nueva viola&amp;#160; a gamba&lt;/del&gt;, como el &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;rabel medieval, pero &lt;/del&gt;con &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;una morfología &lt;/del&gt;muy similar &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;a &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;vihuela &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mano o &lt;/del&gt;de&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;péndola &lt;/del&gt;o &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;péñola &lt;/del&gt; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la que &lt;/del&gt;se &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;pulsaba con una púa o &lt;/del&gt; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;plectro. Tenía un puente muy plano &lt;/del&gt;que &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;favorecía &lt;/del&gt;el&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;acompañamiento mediante acordes. Este instrumento pasó a Italia hacia&amp;#160; [[1490]]&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;probablemente &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;través del&amp;#160; Reino &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Nápoles aragonés&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;y allí &lt;/del&gt; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;comenzó &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;transformarse para adoptar un puente más curvado &lt;/del&gt;y&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;converger con otras violas&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Entre sus intérpretes más conocidos estaban Francesco y [[Alfonso di Viola]], y [[Leonardo da Vinci]] , quien, según [[Vasari]], fabricaba su propio instrumento que incluía innovaciones técnicas. De &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;misma familia era &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;lira da gamba o &lt;/ins&gt; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;lirone, más grande y que podía tener&amp;#160; hasta catorce cuerdas y dos bordones laterales. Se utilizó hasta el &lt;/ins&gt;siglo &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; &lt;/ins&gt;[[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;XVII]] en [[Venecia&lt;/ins&gt;]], &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[Florencia]] y [[Roma]] y en esta última ciudad formó parte de la instrumentación de [[oratorios]] &lt;/ins&gt;como el &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de [[Santa Caterina]] de&amp;#160; [[Luigi Rossi]] &lt;/ins&gt;con &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;viola da braccio&amp;#160; se denominaba a otra derivación &lt;/ins&gt;muy similar &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;al actual violín de &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;fídula o viola &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;arco medieval que constaba &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;cuatro cuerdas, podía tener trastes y no presentaba los bordones laterales; era &lt;/ins&gt; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;un instrumento, como la viola de arco medieval, adecuado para fiestas o bailes. El término viola da braccio &lt;/ins&gt;o&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;da brazzo &lt;/ins&gt;se &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;usó en Italia para aludir a &lt;/ins&gt; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;los instrumentos de cuerda frotada &lt;/ins&gt;que &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;se tañían apoyándose en &lt;/ins&gt;el&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;hombro&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;por oposición &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la familia &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la viola a gamba&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;que se sostenía &lt;/ins&gt; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;para su ejecución sobre las piernas; estos instrumentos condujeron &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la&amp;#160; viola de gamba &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;al &lt;/ins&gt; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;violín&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;En la [[Corona de Aragón]] apareció desde la segunda mitad del&amp;#160; [[siglo XV]] una nueva viola&amp;#160; a gamba, como el rabel medieval, pero con una morfología muy similar a la vihuela de mano o de&amp;#160; péndola o péñola&amp;#160; la que se pulsaba con una [[púa]] o&amp;#160; plectro. Tenía un puente muy plano que favorecía el&amp;#160; acompañamiento mediante acordes. Este instrumento pasó a Italia hacia&amp;#160; [[1490]], probablemente a través del&amp;#160; Reino de Nápoles aragonés, y allí&amp;#160; comenzó a transformarse para adoptar un puente más curvado y&amp;#160; converger con otras violas.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Descripción ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Descripción ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La fídula es un instrumento de madera compuesto por varios elementos, una caja, un mástil, un clavijero, cuerdas y arco. Parece que en un primer momento era un instrumento punteado con los dedos, que los pueblos del Mediterráneo adaptaron para arco. La fídula, fue uno de los elementos más preciados del instrumentarlo destinado a la música culta. En la época de Gonzalo de Berceo (c. 1180 – 1250) los músicos de mayor prestigio fueron los violeros y los tañedores de cedra (cedreros). Inicialmente las fídulas eran punteadas, pero el paso&amp;#160; hacia un instrumento de arco en Europa se&amp;#160; dio ya en el siglo IX. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La fídula es un instrumento de madera compuesto por varios elementos, una caja, un mástil, un clavijero, cuerdas y arco. Parece que en un primer momento era un instrumento punteado con los dedos, que los pueblos del Mediterráneo adaptaron para arco. La fídula, fue uno de los elementos más preciados del instrumentarlo destinado a la música culta. En la época de Gonzalo de Berceo (c. 1180 – 1250) los músicos de mayor prestigio fueron los violeros y los tañedores de cedra (cedreros). Inicialmente las fídulas eran punteadas, pero el paso&amp;#160; hacia un instrumento de arco en Europa se&amp;#160; dio ya en el siglo IX. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ARCO&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Arco&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La vara del arco, como todos los anteriores al período clásico, tiene su curva hacia afuera como el arco de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Flechas&lt;/del&gt;. Las cuerdas o cerdas eran de crin de caballo o seda, permitía alargar la duración de las notas y también ligar su sonido. El uso de los primitivos arquillos se conoce desde el&amp;#160; siglo VIII y suele ubicarse en la región del Uzbekistán, dentro de las civilizaciones asentadas en las proximidades del lago Aral. Ese fue su punto de expansión&amp;#160; hacia el este influiría en el instrumentario de la India y China, por vía persa se dirigiría hacia el sur y el oeste, ocupando el&amp;#160; territorio islámico. En la zona balcánica surgiría un tipo de cordófono de arco denominado vijalo que llegó al continente a través de Bizancio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La vara del arco, como todos los anteriores al &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[clasicismo|&lt;/ins&gt;período clásico&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, tiene su curva hacia afuera como el arco de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;flechas&lt;/ins&gt;. Las cuerdas o cerdas eran de crin de caballo o seda, permitía alargar la duración de las notas y también ligar su sonido. El uso de los primitivos arquillos se conoce desde el&amp;#160; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;siglo VIII&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;y suele ubicarse en la región del &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Uzbekistán&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, dentro de las civilizaciones asentadas en las proximidades del &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;lago Aral&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;. Ese fue su punto de expansión&amp;#160; hacia el este influiría en el instrumentario de la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;India&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;China&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, por vía persa se dirigiría hacia el sur y el oeste, ocupando el&amp;#160; territorio &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;islámico&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;. En la zona balcánica surgiría un tipo de cordófono de arco denominado vijalo que llegó al continente a través de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Bizancio&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Generalmente los primeros arcos, de rudimentaria factura, eran cortos y considerablemente curvos, pero el tiempo hizo que se estilizaran de modo muy notable; así, el músico de fídula que aparece en El retorno de María del rito nupcial en la Capella degli Scrovegni, en Padua, de Giotto (c.1267-1336) sujeta con su mano derecha un arco extraordinariamente largo que dobla la longitud total del instrumento. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Generalmente los primeros arcos, de rudimentaria factura, eran cortos y considerablemente curvos, pero el tiempo hizo que se estilizaran de modo muy notable; así, el músico de fídula que aparece en &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;&amp;quot;&lt;/ins&gt;El retorno de María&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;&amp;quot; &lt;/ins&gt;del rito nupcial en la Capella degli Scrovegni, en Padua, de Giotto (c.1267-1336) sujeta con su mano derecha un arco extraordinariamente largo que dobla la longitud total del instrumento. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Caja &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Acústica&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Caja &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;acústica&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Estos instrumentos eran inicialmente esculpidos en una pieza de madera &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Estos instrumentos eran inicialmente esculpidos en una pieza de madera &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;que constituía a la vez la caja y el mástil. La tapa era entonces ensamblada &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;que constituía a la vez la caja y el mástil. La tapa era entonces ensamblada &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l41&quot; &gt;Línea 41:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 53:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cuerdas==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cuerdas==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Corrientemente eran de tripa y según alguna crónica, de metal. Constaba de tres a cinco cuerdas entre los siglos IX y XIII , con un menor&amp;#160; número cuanto más antiguo era el instrumento. El cordal era independiente y las cuerdas eran tensadas por unas clavijas frontales.&amp;#160; Las primeras violas solían tañerse a&amp;#160; la manera oriental, o sea, sobre la&amp;#160; rodilla, pero al entrar en contacto con la música de Occidente pasó a&amp;#160; apoyarse sobre el hombro izquierdo. Otra posición consistía en apoyar el&amp;#160; instrumento bajo la clavícula, contra el pecho.&amp;#160; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;5 &lt;/del&gt;Las Fídulas que carecen de estrangulamiento resultaban idóneas para bordonear, lo cual exigía una posición del arco casi paralela a la tabla &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Corrientemente eran de tripa y según alguna crónica, de metal. Constaba de tres a cinco cuerdas entre los siglos IX y XIII , con un menor&amp;#160; número cuanto más antiguo era el instrumento. El cordal era independiente y las cuerdas eran tensadas por unas clavijas frontales.&amp;#160; Las primeras violas solían tañerse a&amp;#160; la manera oriental, o sea, sobre la&amp;#160; rodilla, pero al entrar en contacto con la música de Occidente pasó a&amp;#160; apoyarse sobre el hombro izquierdo. Otra posición consistía en apoyar el&amp;#160; instrumento bajo la clavícula, contra el pecho.&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;armónica, para tener con ello la posibilidad de abarcar varias cuerdas. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Otra técnica, empleada para tocar las cuerdas independientemente, requería escotadura pronunciada y una curvatura superior del puente: la mano derecha que sujetaba el arco precisaba entonces de mayor movilidad. Ciertamente, la fídula alcanzó una gran importancia dentro del ámbito musical y llegó a convertirse en uno de los elementos emblemáticos de este arte en Occidente.&amp;#160; A finales del siglo XIV&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Las Fídulas que carecen de estrangulamiento resultaban idóneas para bordonear, lo cual exigía una posición del arco casi paralela a la tabla armónica, para tener con ello la posibilidad de abarcar varias cuerdas. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;podemos comprobar la aparición de fídulas de siete cuerdas; se trataba de la adición de uno o dos bordones tensados&amp;#160; por unas clavijas ubicadas lateralmente.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Otra técnica, empleada para tocar las cuerdas independientemente, requería escotadura pronunciada y una curvatura superior del puente: la mano derecha que sujetaba el arco precisaba entonces de mayor movilidad. Ciertamente, la fídula alcanzó una gran importancia dentro del ámbito musical y llegó a convertirse en uno de los elementos emblemáticos de este arte en Occidente.&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A finales del siglo XIV podemos comprobar la aparición de fídulas de siete cuerdas; se trataba de la adición de uno o dos bordones tensados&amp;#160; por unas clavijas ubicadas lateralmente.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Esto daría paso en el siglo XV a un modelo evolucionado que sería&amp;#160; conocido como lira de brazo o lira da braccio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Esto daría paso en el siglo XV a un modelo evolucionado que sería&amp;#160; conocido como lira de brazo o lira da braccio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l67&quot; &gt;Línea 67:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 82:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;category&lt;/del&gt;:&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Instrumentos_musicales&lt;/del&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Categoría&lt;/ins&gt;:&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Instrumentos de cuerda]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[Category:Instrumentos_musicales_del_Clasicismo&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Migueljc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3515477&amp;oldid=prev</id>
		<title>Carlos idict: Texto reemplazado: «&lt;div align=&quot;justify&quot;&gt;» por «»</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3515477&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-08-21T04:26:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Texto reemplazado: «&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;» por «»&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 04:26 21 ago 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot; &gt;Línea 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|descripcion= Instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|descripcion= Instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''Viola de arco o Fídula.''' Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''Viola de arco o Fídula.''' Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Carlos idict</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3261656&amp;oldid=prev</id>
		<title>Ruslan unhicch: Ruslan unhicch trasladó la página Viola de arco a Fídula</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3261656&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-08T22:49:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Ruslan unhicch trasladó la página &lt;a href=&quot;/Viola_de_arco&quot; class=&quot;mw-redirect&quot; title=&quot;Viola de arco&quot;&gt;Viola de arco&lt;/a&gt; a &lt;a href=&quot;/F%C3%ADdula&quot; title=&quot;Fídula&quot;&gt;Fídula&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 22:49 8 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Sin diferencias)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Ruslan unhicch</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247909&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc en 19:36 5 dic 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247909&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:36:14Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:36 5 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l5&quot; &gt;Línea 5:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 5:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''Viola de arco o Fídula.''' Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo[[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''Viola de arco o Fídula.''' Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo [[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se encuentra&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán&amp;#160; antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés&amp;#160; pero hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivo en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se encuentra&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán&amp;#160; antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés&amp;#160; pero hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivo en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247895&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc en 19:34 5 dic 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247895&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:34:43Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:34 5 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Objeto&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Objeto&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre=Viola de arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|nombre=Viola de arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen= &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|imagen= &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Viola_de_arco11.png &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|descripcion= Instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;|descripcion= Instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l60&quot; &gt;Línea 60:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 60:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fuentes ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fuentes ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* [https://caumas.org/wp-content/uploads/2015/03/Fidulas.pdf&amp;#160; Fídula] &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[https://caumas.org/wp-content/uploads/2015/03/Fidulas.pdf&amp;#160; Fídula] &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[http://amayahistoriadelamusica.blogspot.com/2013/11/las-fidulas-medievales.html&amp;#160; Historia de Musical]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[http://amayahistoriadelamusica.blogspot.com/2013/11/las-fidulas-medievales.html&amp;#160; Historia de Musical]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://www.lamantaylaraya.org/wp-content/uploads/2016/01/1505-La-MR0.2-Garc%C3%ADa-Ranz.pdf&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://www.lamantaylaraya.org/wp-content/uploads/2016/01/1505-La-MR0.2-Garc%C3%ADa-Ranz.pdf&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247874&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc: /* Fuentes */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247874&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:31:28Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;‎&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Fuentes&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:31 5 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l62&quot; &gt;Línea 62:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 62:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* [https://caumas.org/wp-content/uploads/2015/03/Fidulas.pdf&amp;#160; Fídula] &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* [https://caumas.org/wp-content/uploads/2015/03/Fidulas.pdf&amp;#160; Fídula] &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[http://amayahistoriadelamusica.blogspot.com/2013/11/las-fidulas-medievales.html&amp;#160; Historia de Musical]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[http://amayahistoriadelamusica.blogspot.com/2013/11/las-fidulas-medievales.html&amp;#160; Historia de Musical]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[&lt;/del&gt;http://www.lamantaylaraya.org/wp-content/uploads/2016/01/1505-La-MR0.2-Garc%C3%ADa-Ranz.pdf&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*http://www.lamantaylaraya.org/wp-content/uploads/2016/01/1505-La-MR0.2-Garc%C3%ADa-Ranz.pdf&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[https://www.cuerdaspulsadas.es/blog/viola-de-arco-medieval-de-antonio-franco/ Imagenes]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[https://www.cuerdaspulsadas.es/blog/viola-de-arco-medieval-de-antonio-franco/ Imagenes]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[&lt;/del&gt;https://es.wikipedia.org/wiki/Viola_de_arco&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*https://es.wikipedia.org/wiki/Viola_de_arco&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[category:Instrumentos_musicales]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[category:Instrumentos_musicales]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247866&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc en 19:30 5 dic 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247866&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:30:13Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:30 5 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l24&quot; &gt;Línea 24:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 24:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Generalmente los primeros arcos, de rudimentaria factura, eran cortos y considerablemente curvos, pero el tiempo hizo que se estilizaran de modo muy notable; así, el músico de fídula que aparece en El retorno de María del rito nupcial en la Capella degli Scrovegni, en Padua, de Giotto (c.1267-1336) sujeta con su mano derecha un arco extraordinariamente largo que dobla la longitud total del instrumento. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Generalmente los primeros arcos, de rudimentaria factura, eran cortos y considerablemente curvos, pero el tiempo hizo que se estilizaran de modo muy notable; así, el músico de fídula que aparece en El retorno de María del rito nupcial en la Capella degli Scrovegni, en Padua, de Giotto (c.1267-1336) sujeta con su mano derecha un arco extraordinariamente largo que dobla la longitud total del instrumento. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;CAJA ACUSTICA&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Caja Acústica&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Estos instrumentos eran inicialmente esculpidos en una pieza de madera &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Estos instrumentos eran inicialmente esculpidos en una pieza de madera &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;que constituía a la vez la caja y el mástil. La tapa era entonces ensamblada &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;que constituía a la vez la caja y el mástil. La tapa era entonces ensamblada &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l30&quot; &gt;Línea 30:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 30:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En forma oval, de pera, de gota de lagrima, de almendra, de pala, de azada, rectangular, con ligeras escotaduras laterales, con escotaduras pronunciadas, describiendo una C y con la caja en forma de 8.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;En forma oval, de pera, de gota de lagrima, de almendra, de pala, de azada, rectangular, con ligeras escotaduras laterales, con escotaduras pronunciadas, describiendo una C y con la caja en forma de 8.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;LA TABLA&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;La tabla&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La tabla armónica era de maderas resinosas, pino normalmente, la barnizaban y&amp;#160; daban dos o tres capas de cera. Sobre ésta se practicaban dos oídos, frecuentemente en forma de C, orientados hacia dentro. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;La tabla armónica era de maderas resinosas, pino normalmente, la barnizaban y&amp;#160; daban dos o tres capas de cera. Sobre ésta se practicaban dos oídos, frecuentemente en forma de C, orientados hacia dentro. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;EL MASTIL&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;El mástil&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El mástil era corto y sólo en ocasiones, alcanzaba la misma longitud que la &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El mástil era corto y sólo en ocasiones, alcanzaba la misma longitud que la &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;caja; estaba formado por un bloque sobre el que se adhería un diapasón &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;caja; estaba formado por un bloque sobre el que se adhería un diapasón &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l40&quot; &gt;Línea 40:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 40:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gracias a la iconografía medieval conocemos la presencia o no de virolas (rollos de tripa alrededor del mástil que determinan el lugar de los se mitonos ), &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gracias a la iconografía medieval conocemos la presencia o no de virolas (rollos de tripa alrededor del mástil que determinan el lugar de los se mitonos ), &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;CUERDAS&lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Cuerdas&lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Corrientemente eran de tripa y según alguna crónica, de metal. Constaba de tres a cinco cuerdas entre los siglos IX y XIII , con un menor&amp;#160; número cuanto más antiguo era el instrumento. El cordal era independiente y las cuerdas eran tensadas por unas clavijas frontales.&amp;#160; Las primeras violas solían tañerse a&amp;#160; la manera oriental, o sea, sobre la&amp;#160; rodilla, pero al entrar en contacto con la música de Occidente pasó a&amp;#160; apoyarse sobre el hombro izquierdo. Otra posición consistía en apoyar el&amp;#160; instrumento bajo la clavícula, contra el pecho.&amp;#160; 5 Las Fídulas que carecen de estrangulamiento resultaban idóneas para bordonear, lo cual exigía una posición del arco casi paralela a la tabla &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Corrientemente eran de tripa y según alguna crónica, de metal. Constaba de tres a cinco cuerdas entre los siglos IX y XIII , con un menor&amp;#160; número cuanto más antiguo era el instrumento. El cordal era independiente y las cuerdas eran tensadas por unas clavijas frontales.&amp;#160; Las primeras violas solían tañerse a&amp;#160; la manera oriental, o sea, sobre la&amp;#160; rodilla, pero al entrar en contacto con la música de Occidente pasó a&amp;#160; apoyarse sobre el hombro izquierdo. Otra posición consistía en apoyar el&amp;#160; instrumento bajo la clavícula, contra el pecho.&amp;#160; 5 Las Fídulas que carecen de estrangulamiento resultaban idóneas para bordonear, lo cual exigía una posición del arco casi paralela a la tabla &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;armónica, para tener con ello la posibilidad de abarcar varias cuerdas. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;armónica, para tener con ello la posibilidad de abarcar varias cuerdas. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l47&quot; &gt;Línea 47:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 47:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Esto daría paso en el siglo XV a un modelo evolucionado que sería&amp;#160; conocido como lira de brazo o lira da braccio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Esto daría paso en el siglo XV a un modelo evolucionado que sería&amp;#160; conocido como lira de brazo o lira da braccio.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;TIPOS DE FIDULAS&lt;/del&gt;== &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Tipos de Fídulas&lt;/ins&gt;== &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Según las formas, tamaños, número de cuerdas, tipo de cordaje, país, épocas o uso adquirían denominaciones diferentes:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Según las formas, tamaños, número de cuerdas, tipo de cordaje, país, épocas o uso adquirían denominaciones diferentes:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Fídula-giga: &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Fídula-giga: &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247823&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc en 19:24 5 dic 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247823&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:24:57Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:24 5 dic 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l5&quot; &gt;Línea 5:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 5:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;‘’’ &lt;/del&gt;Viola de arco o Fídula. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;’’’&amp;#160;  &lt;/del&gt;Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo[[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''&lt;/ins&gt;Viola de arco o Fídula.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''' &lt;/ins&gt;Es&amp;#160; un instrumento&amp;#160; musical Cordófono&amp;#160; de&amp;#160; cuerda frotada&amp;#160; con&amp;#160; [[arco]]&amp;#160; que&amp;#160; tiene&amp;#160; su origen&amp;#160; en&amp;#160; Siglo [[IX]],&amp;#160; era&amp;#160; llamado&amp;#160; también&amp;#160; [[giga]], [[viela]]&amp;#160; e&amp;#160; incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo[[ XV]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Termino ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se encuentra&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán&amp;#160; antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés&amp;#160; pero hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivo en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se encuentra&amp;#160; referencias,&amp;#160; en&amp;#160; alemán&amp;#160; antiguo como fídula,&amp;#160; posteriormente fiedel&amp;#160; y Fidel, en&amp;#160; anglosajón&amp;#160; se&amp;#160; recoge&amp;#160; como&amp;#160; fidele;&amp;#160; en&amp;#160; escandinavo antiguo&amp;#160; fidla,&amp;#160; antiguo&amp;#160; nórdico&amp;#160; como&amp;#160; fidluy&amp;#160; fiddle&amp;#160; en&amp;#160; inglés&amp;#160; pero hay autores&amp;#160; que&amp;#160; le&amp;#160; dan su origen en occitano pues&amp;#160; existía el&amp;#160; vocablo&amp;#160; viula&amp;#160; o piula, que después derivo en francés a vièle y vielle .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247814&amp;oldid=prev</id>
		<title>Yateras1 jc: Página creada con «{{Objeto |nombre=Viola de arco |imagen=  |descripcion= Instrumento  musical Cordófono  de  cuerda frotada  con  arco }} &lt;div align=&quot;justify&quot;&gt; ‘’’ Viola de arco o Fí…»</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ecured.cu/index.php?title=F%C3%ADdula&amp;diff=3247814&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-12-05T19:23:38Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Objeto |nombre=Viola de arco |imagen=  |descripcion= Instrumento  musical Cordófono  de  cuerda frotada  con  arco }} &amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt; ‘’’ Viola de arco o Fí…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Objeto&lt;br /&gt;
|nombre=Viola de arco&lt;br /&gt;
|imagen= &lt;br /&gt;
|descripcion= Instrumento  musical Cordófono  de  cuerda frotada  con  arco&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&amp;lt;div align=&amp;quot;justify&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
‘’’ Viola de arco o Fídula. ’’’   Es  un instrumento  musical Cordófono  de  cuerda frotada  con  [[arco]]  que  tiene  su origen  en  Siglo [[IX]],  era  llamado  también  [[giga]], [[viela]]  e  incluso [[rabel]], por su parecido, fue el antecedente de la [[viola]] o [[vihuela de arco]]. Alcanzó gran popularidad durante la Edad Media, siendo utilizado por los trovadores y los juglares desde el siglo [[XIII]] al siglo[[ XV]].&lt;br /&gt;
== Termino ==&lt;br /&gt;
El término fídula procede del latín medieval fitola, fidel, vidula o vitula,se encuentra  referencias,  en  alemán  antiguo como fídula,  posteriormente fiedel  y Fidel, en  anglosajón  se  recoge  como  fidele;  en  escandinavo antiguo  fidla,  antiguo  nórdico  como  fidluy  fiddle  en  inglés  pero hay autores  que  le  dan su origen en occitano pues  existía el  vocablo  viula  o piula, que después derivo en francés a vièle y vielle .&lt;br /&gt;
== Historia  ==&lt;br /&gt;
Deriva probablemente de la lira bizantina. En [[España]] hay indicios de la existencia de este instrumento desde el siglo[[ X]] , y en [[Europa]] aparece en representaciones iconográficas en los siglos [[XII]] y [[XIII]].  A partir del año 1300 comienza su declive, aunque siguió empleándose  hasta el  siglo [[XVI]] , sobre todo en las  islas británicas , donde había llegado hacia [[1200]]. En la  Italia del Renacimiento se desarrolló a partir de la lira bizantina o viola de arco la  lira da braccio (lira — en el sentido de la bizantina — de brazo) y la  viola da braccio , que eran apoyadas para ser tañidas en el  hombro o en el pecho, que se oponían a la  lira o [[ viola da gamba]]. La lira de [[brazo]] tenía, habitualmente, cinco cuerdas y dos bordones  laterales afinados en re, re1/sol sol1 , re1, la1 y mi2 según  Giovanni María Lanfranco (Scintille di música , Brescia, [[1533]]) y en re, re1/sol, sol1, re1, la 1, re2 según Praetorius [[1619]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Entre sus intérpretes más conocidos estaban Francesco y Alfonso di Viola, y [[Leonardo da Vinci]] , quien, según Vasari, fabricaba su propio instrumento que incluía innovaciones técnicas. De la misma familia era la lira da gamba o  lirone, más grande y que podía tener  hasta catorce cuerdas y dos bordones laterales. Se utilizó hasta el siglo  [[XVII]] en [[Venecia]], [[Florencia]] y [[Roma]] y en esta última ciudad formó parte de la instrumentación oratorios como el de [[Santa Caterina]] de  Luigi Rossi Con viola da braccio  se denominaba a otra derivación muy similar al actual violín de la fídula o viola de arco medieval que constaba de cuatro cuerdas, podía tener trastes y no presentaba los bordones laterales; era  un instrumento, como la viola de arco medieval, adecuado para fiestas o bailes. El término viola da braccio o  da brazzo se usó en Italia para aludir a  los instrumentos de cuerda frotada que se tañían apoyándose en el  hombro, por oposición a la familia de la viola a gamba, que se sostenía  para su ejecución sobre las piernas; estos instrumentos condujeron a la  viola de gamba y al  violín.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
En la Corona de Aragón apareció desde la segunda mitad del  siglo [[XV]] una nueva viola  a gamba, como el rabel medieval, pero con una morfología muy similar a la vihuela de mano o de  péndola o péñola  la que se pulsaba con una púa o  plectro. Tenía un puente muy plano que favorecía el  acompañamiento mediante acordes. Este instrumento pasó a Italia hacia  [[1490]], probablemente a través del  Reino de Nápoles aragonés, y allí  comenzó a transformarse para adoptar un puente más curvado y  converger con otras violas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Descripción ==&lt;br /&gt;
La fídula es un instrumento de madera compuesto por varios elementos, una caja, un mástil, un clavijero, cuerdas y arco. Parece que en un primer momento era un instrumento punteado con los dedos, que los pueblos del Mediterráneo adaptaron para arco. La fídula, fue uno de los elementos más preciados del instrumentarlo destinado a la música culta. En la época de Gonzalo de Berceo (c. 1180 – 1250) los músicos de mayor prestigio fueron los violeros y los tañedores de cedra (cedreros). Inicialmente las fídulas eran punteadas, pero el paso  hacia un instrumento de arco en Europa se  dio ya en el siglo IX. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== ARCO==&lt;br /&gt;
La vara del arco, como todos los anteriores al período clásico, tiene su curva hacia afuera como el arco de Flechas. Las cuerdas o cerdas eran de crin de caballo o seda, permitía alargar la duración de las notas y también ligar su sonido. El uso de los primitivos arquillos se conoce desde el  siglo VIII y suele ubicarse en la región del Uzbekistán, dentro de las civilizaciones asentadas en las proximidades del lago Aral. Ese fue su punto de expansión  hacia el este influiría en el instrumentario de la India y China, por vía persa se dirigiría hacia el sur y el oeste, ocupando el  territorio islámico. En la zona balcánica surgiría un tipo de cordófono de arco denominado vijalo que llegó al continente a través de Bizancio.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Generalmente los primeros arcos, de rudimentaria factura, eran cortos y considerablemente curvos, pero el tiempo hizo que se estilizaran de modo muy notable; así, el músico de fídula que aparece en El retorno de María del rito nupcial en la Capella degli Scrovegni, en Padua, de Giotto (c.1267-1336) sujeta con su mano derecha un arco extraordinariamente largo que dobla la longitud total del instrumento. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==CAJA ACUSTICA==&lt;br /&gt;
Estos instrumentos eran inicialmente esculpidos en una pieza de madera &lt;br /&gt;
que constituía a la vez la caja y el mástil. La tapa era entonces ensamblada &lt;br /&gt;
y pegada sobre la caja, en lo que se denomina factura monoxila. La caja de resonancia podía ser plana o algo convexa, la configuraban dos finas tapas de igual perfil, y la tabla armónica medía unos 2.5 mm en los bordes y 4 mm en el centro. La espalda podía describir un ligero 4 abombamientos o, por el contrario, ser totalmente plana; su grosor en la parte central oscilaba alrededor de 4,5 mm. La caja adquirió  distintas formas a lo largo de la edad Media.&lt;br /&gt;
En forma oval, de pera, de gota de lagrima, de almendra, de pala, de azada, rectangular, con ligeras escotaduras laterales, con escotaduras pronunciadas, describiendo una C y con la caja en forma de 8.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==LA TABLA==&lt;br /&gt;
La tabla armónica era de maderas resinosas, pino normalmente, la barnizaban y  daban dos o tres capas de cera. Sobre ésta se practicaban dos oídos, frecuentemente en forma de C, orientados hacia dentro. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==EL MASTIL==&lt;br /&gt;
El mástil era corto y sólo en ocasiones, alcanzaba la misma longitud que la &lt;br /&gt;
caja; estaba formado por un bloque sobre el que se adhería un diapasón &lt;br /&gt;
de madera dura. El diapasón o batidor solía estar fabricada con arce , olivo&lt;br /&gt;
o nogal, y  para las partes que soportan las tensiones ponían boj, Su mástil carecía de trastes inicialmente y era corto y acabado en un clavijero plano casi redondo.&lt;br /&gt;
Gracias a la iconografía medieval conocemos la presencia o no de virolas (rollos de tripa alrededor del mástil que determinan el lugar de los se mitonos ), &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== CUERDAS==&lt;br /&gt;
Corrientemente eran de tripa y según alguna crónica, de metal. Constaba de tres a cinco cuerdas entre los siglos IX y XIII , con un menor  número cuanto más antiguo era el instrumento. El cordal era independiente y las cuerdas eran tensadas por unas clavijas frontales.  Las primeras violas solían tañerse a  la manera oriental, o sea, sobre la  rodilla, pero al entrar en contacto con la música de Occidente pasó a  apoyarse sobre el hombro izquierdo. Otra posición consistía en apoyar el  instrumento bajo la clavícula, contra el pecho.  5 Las Fídulas que carecen de estrangulamiento resultaban idóneas para bordonear, lo cual exigía una posición del arco casi paralela a la tabla &lt;br /&gt;
armónica, para tener con ello la posibilidad de abarcar varias cuerdas. &lt;br /&gt;
Otra técnica, empleada para tocar las cuerdas independientemente, requería escotadura pronunciada y una curvatura superior del puente: la mano derecha que sujetaba el arco precisaba entonces de mayor movilidad. Ciertamente, la fídula alcanzó una gran importancia dentro del ámbito musical y llegó a convertirse en uno de los elementos emblemáticos de este arte en Occidente.  A finales del siglo XIV&lt;br /&gt;
podemos comprobar la aparición de fídulas de siete cuerdas; se trataba de la adición de uno o dos bordones tensados  por unas clavijas ubicadas lateralmente.&lt;br /&gt;
Esto daría paso en el siglo XV a un modelo evolucionado que sería  conocido como lira de brazo o lira da braccio.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==TIPOS DE FIDULAS== &lt;br /&gt;
Según las formas, tamaños, número de cuerdas, tipo de cordaje, país, épocas o uso adquirían denominaciones diferentes:&lt;br /&gt;
*Fídula-giga: &lt;br /&gt;
*Fídula -laúd:. &lt;br /&gt;
*Fídulas románicas &lt;br /&gt;
*Fídula extracto&lt;br /&gt;
*Fídula medieval &lt;br /&gt;
*Fidula o viola da gamba &lt;br /&gt;
*Fidula o viola da braccio &lt;br /&gt;
*Fídula o vihuela de mano &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Fuentes ==&lt;br /&gt;
* [https://caumas.org/wp-content/uploads/2015/03/Fidulas.pdf  Fídula] &lt;br /&gt;
*[http://amayahistoriadelamusica.blogspot.com/2013/11/las-fidulas-medievales.html  Historia de Musical]&lt;br /&gt;
*[http://www.lamantaylaraya.org/wp-content/uploads/2016/01/1505-La-MR0.2-Garc%C3%ADa-Ranz.pdf]&lt;br /&gt;
*[https://www.cuerdaspulsadas.es/blog/viola-de-arco-medieval-de-antonio-franco/ Imagenes]&lt;br /&gt;
*[https://es.wikipedia.org/wiki/Viola_de_arco]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
 &lt;br /&gt;
[[category:Instrumentos_musicales]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Yateras1 jc</name></author>
		
	</entry>
</feed>